Als je net begint met yoga, kan het aanbod aan verschillende lessen en stijlen best overweldigend zijn. Hoewel het prima is om gewoon in een willekeurige beginnersles te stappen, helpt het om een paar yogatermen en -soorten te leren kennen. Zo kun je het lesrooster van je lokale studio of sportschool beter begrijpen en ontdekken wat yoga allemaal te bieden heeft.
Als je merkt dat er dingen zijn die je niet leuk vindt tijdens je eerste paar lessen, geef dan niet op! Er zijn zoveel verschillende yogastijlen (en yogadocenten) dat er zeker een is die bij jou past.
Mini-woordenlijst
Voordat we beginnen, gaan we eerst een paar termen uitleggen die we gaan gebruiken om yogalessen te beschrijven.
Asana: yogahoudingen
Pranayama: ademhalingsoefeningen
Props: dekens, kussens, blokken en riemen die worden gebruikt om je lichaam te ondersteunen.
Mantra: chanten
Mudra: handgebaren

Hatha-yoga
In de hedendaagse yoga is ‘Hatha’ een brede term die elke vorm van fysieke yogabeoefening omvat. Dus wat kun je verwachten als er om 9 uur ‘Hatha’ op het rooster staat? In die context betekent Hatha vaak een langzame en rustige aanpak, waarbij houdingen één voor één worden verkend, vaak met rustpauzes tussendoor. Als de les ‘Hatha Flow’ heet, kun je een langzamere Flow-ervaring verwachten. De term Hatha heeft een heel interessante geschiedenis, mocht je daar meer over willen weten!

Vinyasa-yoga
Vinyasa, ook wel Flow genoemd, bestaat uit vloeiende overgangen van de ene yogahouding naar de volgende, synchroon met het in- en uitademen. (Bijvoorbeeld: adem in en breng je armen boven je hoofd. Adem uit en buig voorover.)
Soms worden afzonderlijke houdingen gedurende meerdere ademhalingen vastgehouden, maar al snel is het tijd om door te gaan naar de volgende houding, waarbij je tussendoor vaak de vinyasa-reeks doorloopt. Flow-lessen, die vaak beginnen met Zonnegroeten, kunnen qua tempo variëren, maar door de continue beweging van houding naar houding zijn ze meestal behoorlijk intensief.

Ashtanga Yoga
Ashtanga, opgericht door K. Pattabhi Jois (1915-2009), heeft een grote invloed gehad op de ontwikkeling van de moderne yoga. Het was een van de eerste yogastijlen die erg populair werd bij westerse studenten, die bij Jois in India les volgden en zijn leer vervolgens wereldwijd verspreidden. Jois’ kleinzoon Sharath zette de Ashtanga-traditie voort tot aan zijn overlijden in 2024.
Ashtanga is een Vinyasa-stijl waarbij de volgorde van de houdingen elke keer hetzelfde is. Er zijn zes Ashtanga-series met steeds uitdagendere houdingen. Ashtanga-lessen voor beginners leiden je door de Primary Series.
In lessen in Mysore-stijl – zo genoemd naar de stad in India waar Ashtanga vandaan komt – oefen je individueel onder begeleiding van een leraar. Je moet elke houding in de reeks onder de knie hebben voordat je de volgende houding leert.

Iyengar-yoga
Hoewel B.K.S. Iyengar (1918-2014) en Ashtanga-oprichter Pattabhi Jois yoga leerden van dezelfde leraar (T. Krishnamacharya, vaak de vader van de moderne yoga genoemd), is de stijl van Iyengar heel anders. In plaats van vloeiende bewegingen richt Iyengar zich op een nauwkeurige uitlijning. Elke houding wordt apart beoefend, met de nadruk op de vorm.
Iyengars boek Light on Yoga uit 1966 is een toonaangevende bron met meer dan 200 yogahoudingen. Iyengar was ook een pionier in het gebruik van hulpmiddelen zoals blokken, dekens, riemen en stoelen om yogastudenten te helpen met een optimale uitlijning te oefenen.

Power Yoga
Power Yoga ontstond in de jaren negentig toen een aantal voormalige Ashtanga-leerlingen benaderingen ontwikkelden die afweken van de strikte reeks houdingen, maar wel een vergelijkbare intensiteit en flow hanteerden. Tegenwoordig is Power Yoga een heel brede categorie die over het algemeen de nadruk legt op kracht en atletisch vermogen. Het tempo ligt vaak hoog en er kunnen op calisthenics geïnspireerde bewegingen in zitten, zoals push-ups en buikspieroefeningen. Het is bedoeld als een work-out.

Hot Yoga
Geen verrassing: dit verwijst naar yoga die in een verwarmde ruimte wordt beoefend. Hoe warm? De ruimtes worden meestal verwarmd tot 35-42 graden Celsius (95-108 graden Fahrenheit). Zoals je je kunt voorstellen, zorgt dit voor erg zweterige (en soms gladde!) omstandigheden. Naast overvloedig zweten zorgt de warme ruimte ervoor dat je dieper kunt stretchen, omdat je spieren van buitenaf worden opgewarmd. Hot yoga kan flow of statisch zijn, afhankelijk van de methode.
Bikram Choudhury was de pionier in het gebruik van een verwarmde ruimte. De Bikram-stijl bestaat uit een vaste reeks van 26 houdingen. Sommige hedendaagse hot yogalessen volgen dit model, maar veel andere gaan hun eigen weg, met onder andere vinyasa-style flow en een verscheidenheid aan houdingen.

Restorative yoga
Restorative is een rustige yogastijl die passieve rekoefeningen en ontspanning bevordert. Het bestaat meestal uit lange (tot wel 10 minuten) houdingen op je rug of half liggend, waarbij je lichaam wordt ondersteund door zoveel hulpmiddelen als je nodig hebt om comfortabel te liggen. Restorative kan een goede manier zijn om actievere yogastijlen of andere bewegingsvormen in balans te brengen.

Yin-yoga
Hoewel het enkele overeenkomsten heeft met Restorative (hulpmiddelen, lange houdingstijden), is het doel van Yin fundamenteel anders. Bij Yin-houdingen wordt gebruikgemaakt van de zwaartekracht om het bindweefsel rond de gewrichten te strekken, waardoor je bewegingsbereik toeneemt en je lichaam wordt voorbereid op langere zittende meditaties.

Sivananda-yoga
Sivananda werd in 1959 opgericht door Swami Vishnudevananda om de leer van Swami Sivananda te verspreiden. Over de hele wereld zijn er Sivananda-yogacentra en ashramretraites. De lessen bestaan uit pranayama, asana’s en meditatie. Na de Zonnegroeten volgen 12 essentiële Sivananda-houdingen en extra houdingen die door de leraar worden gekozen.

Kundalini-yoga
Kundalini draait om het beoefenen van kriya’s, vaak herhalende bewegingen die worden uitgevoerd in combinatie met specifieke ademhalingspatronen, mantra’s en mudra’s. Elke kriya is bedoeld om een bijbehorend chakra te openen, zodat prana (energie) vrij kan stromen van de basis van je ruggengraat naar de kruin van je hoofd.
Kundalini-methoden hebben een lange geschiedenis in India. In 1968 begon Yogi Bhajan kriya’s te onderwijzen aan een breder publiek van studenten buiten India. Kundalini-yogi’s dragen vaak Wit.

Jivamukti Yoga
Jivamukti werd in 1984 in New York City opgericht door Sharon Gannon en David Life. Gannon en Life lieten zich inspireren door Ashtanga Yoga om een krachtige, vloeiende stijl te creëren met een sterke spirituele basis. Jivamukti-lessen hebben vaak een thema, dat wordt verkend via verhalen, heilige teksten, muziek, mantra’s, asana’s en pranayama. Gannon en Life, die in 2017 allebei een stapje terug deden uit de publieke leiding, zijn ook grote voorstanders van een veganistisch dieet. Er zijn meer dan 15 Jivamukti-yogacentra en veel gecertificeerde leraren over de hele wereld.

Rocket Yoga
Rocket Yoga is een andere tak van de Ashtanga Yoga-boom. Larry Schultz, een leerling van Pattabhi Jois, begon in zijn studio It’s Yoga in San Francisco houdingen uit verschillende Ashtanga-series te combineren. Uiteindelijk stelde hij drie Rocket-series samen, met onder andere handstanden en andere, meer gevorderde houdingen. Rocket-lessen zijn ook sportief, playful, en er kan muziek bij worden gebruikt. Na het overlijden van Schultz in 2011 worden de opleidingen en normen van Rocket Yoga in stand gehouden door een collectief van gecertificeerde leraren.

Forrest Yoga
De methode van oprichtster Ana Forrest bouwt fysieke en mentale kracht op door middel van atletische asana-oefeningen. De lessen richten zich op core-kracht, hartopeners, omgekeerde houdingen en het activeren van handen en voeten in elke houding om het hele lichaam te betrekken. Spirituele oefeningen, muziek en ceremonies worden ingezet om diepe psychische wonden te helpen helen. Forrest en haar man, Jose Calarco, zijn actieve internationale docenten. Forrest Yoga wordt ook wereldwijd gegeven door gecertificeerde docenten.

Yogilates
Yogilates is een mix van yoga en matpilates, bedacht door Jonathan Urla in 1997. Het combineert zonnegroeten en andere staande yogahoudingen met oefeningen voor je core en de flexibiliteit van je ruggengraat uit de pilatesmethode.

AcroYoga
AcroYoga is een partneroefening, opgericht door Jason Nemer en Jenny Sauer-Klein, die elkaar in 2003 ontmoetten. De ene persoon is de ‘Base’ en zorgt voor ondersteuning en stabiliteit. De andere persoon, de ‘Flyer’ genoemd, kan spelen met yoga- en acrobatische vormen. Een ‘Spotter’ zorgt ervoor dat iedereen veilig blijft. AcroYoga is bedoeld om verbinding en plezier te stimuleren en biedt ruimte voor creativiteit en gemeenschapsgevoel.
Hoe kies je een yogastijl?
Het vinden van de juiste yogastijl is de sleutel tot een langdurige en vruchtbare beoefening. Misschien vind je meteen de perfecte match, of moet je even wat uitproberen. Hier zijn een paar manieren om dat te doen.
1. Flow of niet?
Een belangrijk verschil is of je de voorkeur geeft aan een vinyasa-stijl of een meer statische aanpak. Als je het niet zeker weet, probeer dan eens een Flow-les voor beginners.
2. Vraag rond
Vraag je vrienden die aan yoga doen om een aanbeveling. Ze hebben ongetwijfeld meningen over lokale studio’s en lessen.
3. Ga er gewoon voor
Als er een yogastudio of sportschool is die voor jou goed uitkomt, volg dan een beginnersles die in je schema past. Nadat je een paar lessen hebt meegemaakt, heb je een veel beter idee van wat je leuk vindt.
Het is allemaal yoga
Hoewel er veel soorten yoga zijn, zijn er meer overeenkomsten dan verschillen. Zelfs als je bijvoorbeeld altijd Power Yoga doet, kun je toch een Hatha-les binnenlopen en verwachten dat je de houdingen kent en de taal spreekt. Veel van de variabelen, zoals het tempo, de muziek en het al dan niet opnemen van meditatie of chanten, hangen af van de opleiding en voorkeur van elke leraar. Blijf het proberen tot je de yoga vindt die bij je past. Het is allemaal yoga en er is voor iedereen een plekje!



