€ EUR
Bij yoga, net als in de natuur, moeten we ons goed verankeren om omhoog te kunnen komen.
Wat yogadocenten zeggen
Veel yogadocenten zijn praatgrage types. Dat hoort er nu eenmaal bij. Gedurende een uur leidt je docent je door de houdingen heen, waarbij hij of zij vaak instructies geeft over de juiste houding en tussendoor misschien anekdotes of inspirerende gedachten deelt. Je docent zegt zoveel dingen dat sommige er misschien gewoon het ene oor in en het andere uit gaan. Dat is niet erg, want je hoort vanzelf wat je moet horen op het moment dat je het nodig hebt.
Misschien hoor je maandenlang, of misschien zelfs jarenlang, ‘veranker je bekken op de vloer’ in de Cobra-houding, en dan, op een dag, snap je wat het betekent en kun je het. (‘Adem in via je anus’ zal misschien nooit logisch klinken, of misschien, wie weet, op een wonderbaarlijke dag wel.)
Zo’n uitdrukking is ‘veranker je om te stijgen’. Ik heb een leraar die het in elke les vaak zegt, maar pas sinds kort begon het echt tot me door te dringen. En toen dat eenmaal gebeurde, werd het het meest diepzinnige wat ik ooit heb gehoord. Het begon in vrijwel elke yogahouding logisch te klinken en, net als het beste yoga-advies, had het implicaties die veel verder reikten dan het werk op de mat dat we in de les doen.
Je lichaam verankeren
De aanwijzing ‘root to rise’ komt vooral uit de Anusara Yoga-methode. Hoewel Anusara veel minder in de schijnwerpers staat sinds het vertrek van oprichter John Friend vanwege beschuldigingen van wangedrag in 2012, zijn veel van de uitlijningsinstructies uit de invloedrijke hoogtijdagen nog steeds geldig.
Het idee achter deze aanwijzing is dat elke houding van de grond af wordt opgebouwd. Welk deel van je lichaam ook contact maakt met de aarde, dat is je bron van stabiliteit. (Stel je gewoon voor dat er aarde onder je stevige en comfortabele (Liforme, natuurlijk!) mat ligt als je binnen bent.) Daarom werken we aan het ontwikkelen van sterke, actieve voeten en handen die grip op de grond hebben.
In zittende houdingen, met beide billen stevig op de vloer, voelen we ons veilig en geaard, zodat we onze aandacht veilig naar binnen kunnen richten en mentale vrijheid en helderheid kunnen ervaren. Als we een zittende draai maken, moeten we eerst een ankerpunt vaststellen als uitgangspunt voor onze rotatie.
Bij staande houdingen gronden we via de hele voet en omhoog in het been, zodat we vanuit een veilige basis kunnen groeien. De verbinding tussen onze voeten en de grond heet Pada Bandha. We letten goed op hoe onze voeten op de mat staan, want dat bepaalt de uitlijning van onze heupen (en beschermt tegelijkertijd het kniegewricht). Soms betekent dat dat je je voeten iets breder moet zetten in een Warrior-houding of in een lunge, voor je evenwicht. Zodra je onderlichaam stabiel is, kun je vrijheid ervaren in je bovenlichaam.
Bij armbalansen en omgekeerde houdingen nemen onze handen de plaats van onze voeten op de grond in en worden zo de bronnen van onze stabiliteit. Hasta Bandha, waarbij de handen via de vingertoppen worden geactiveerd, helpt de weight over de hele hand te verdelen, waardoor de druk op de polsen wordt verlicht en je stevigheid krijgt. Het ongewone gevoel om via je handen geworteld te zijn terwijl je voeten de vloer loslaten, leert je dat het oké is om te experimenteren en je grenzen te verleggen als je eerst een sterke basis hebt gelegd.
Met beide benen op de grond
Natuurlijk gaan we er ook een metaforische draai aan geven, want zodra je je begint te verankeren om op je yogamat te groeien, zul je merken hoe de beoefening zich vanzelf ook naar de rest van je leven vertaalt. Op je werk, in je relaties, bij het ouderschap: het is veel moeilijker om dingen voor elkaar te krijgen als onze energie alle kanten opgaat.
Daarom snakken we naar aardende yoga die ons in ons lichaam brengt en meditatieoefeningen die onze geest op het huidige moment richten. Zodra we ons op ons gemak voelen in onszelf en onze gedachten en acties met enige afstand kunnen observeren, zijn we in staat onze aandacht te richten op welke uitdagingen er ook komen en ze het hoofd te bieden.
Een standpunt innemen
De natuur is de leraar van yoga, altijd klaar om te laten zien hoe het moet. Planten gaan een deel van het jaar in rust en sparen hun energie onder de grond. Als de tijd rijp is, laten ze nieuwe Groen bladeren groeien en strekken ze hun wankele takjes in alle richtingen uit. Stabiliteit en soepelheid komen in balans. De wind mag de bovenste takken dan wel doen schudden, maar in de meeste gevallen houdt de stam stand. Niet elke tak draagt vrucht, maar zolang de wortels blijven zitten, is er een kans dat de cyclus zich herhaalt.
Als we de metafoor wat verder uitdiepen (je wist dat we dat zouden doen!), beginnen we, wanneer we ons in de aarde verankeren, een grotere verbondenheid met de natuur te voelen. Naarmate de scheiding tussen mens en planeet verdwijnt, gaan we milieubewustzijn persoonlijk nemen. Elke flagrante minachting voor het behoud van hulpbronnen of rechtvaardiging van vervuiling omwille van vooruitgang stoort ons.
In ons dagelijks leven doen we ons best om zo ecologisch mogelijke keuzes te maken. We willen de aarde behouden, zodat we allemaal iets hebben om op te staan en zodat metaforen geïnspireerd door de natuur ook voor toekomstige generaties mogelijk blijven. En dat allemaal door onze voeten stevig op de grond te zetten!
